PRZYGOTOWANIE ZAWODOWE DOROSŁYCH

Przygotowanie zawodowe dorosłych to instrument aktywizacji w formie praktycznej nauki zawodu dorosłych lub przyuczenia do pracy dorosłych, realizowany bez nawiązania stosunku pracy z pracodawcą, według programu obejmującego nabywanie umiejętności praktycznych i wiedzy teoretycznej, zakończonego egzaminem potwierdzającym nabyte kwalifikacje.

Formy przygotowania zawodowego:

1. praktyczna nauka zawodu dorosłych - trwa od 12 do 18 miesięcy.
   Program praktycznej nauki zawodu uwzględnienia w szczególności standardy wymagań egzaminacyjnych obowiązujących dla danego zawodu. Kończy się egzaminem kwalifikacyjnym na tytuł zawodowy lub egzaminem czeladniczym przeprowadzanym przez komisję egzaminacyjną, powołaną przez kuratora oświaty. Dokumentem potwierdzającym zdany egzamin jest świadectwo.
2. przyuczenie do pracy dorosłych - trwa od 3 do 6 miesięcy.
   Ma na celu zdobycie wybranych kwalifikacji zawodowych lub umiejętności, niezbędnych do wykonywania określonych zadań zawodowych, właściwych dla zawodu występującego w klasyfikacji zawodów i specjalności dla potrzeb rynku pracy.
   Kończy się egzaminem sprawdzającym, przeprowadzanym przez komisję lub przez instytucję szkoleniową wskazaną przez starostę. Dokumentem potwierdzającym zdany egzamin jest zaświadczenie 

Na przygotowanie zawodowe dorosłych kierowane są:

• osoby bezrobotne, 
• osoby poszukujące pracy, które:
  • otrzymują świadczenie socjalne przysługujące na urlopie górniczym lub górniczy zasiłek socjalny, określone w odrębnych przepisach,
  • uczestniczą w zajęciach w Centrum Integracji Społecznej lub indywidualnym programie integracji, o którym mowa w przepisach o pomocy społecznej,
  • są żołnierzami rezerwy,
  • pobierają rentę szkoleniową,
  • pobierają świadczenie szkoleniowe przyznawane przez pracodawcę na wniosek pracownika, przysługujące po rozwiązaniu stosunku pracy lub stosunku służbowego na czas udziału pracownika w szkoleniu, w okresie nie dłuższym niż 6 miesięcy.

Urząd kieruje osobę uprawnioną do odbycia przygotowania zawodowego dorosłych u pracodawcy na jej wniosek składany we właściwym ze względu na miejsce zamieszkania powiatowym urzędzie pracy, po pozytywnym zaopiniowaniu przez specjalistę do spraw rozwoju zawodowego lub na wniosek specjalisty do spraw rozwoju zawodowego.

Osobie kierowanej do odbycia przygotowania zawodowego dorosłych Urząd wydaje pisemne skierowanie.
W przypadku zawodów wymagających szczególnych predyspozycji psychofizycznych skierowanie wymaga pozytywnej opinii doradcy zawodowego.

Warunki organizacji przygotowania zawodowego dorosłych

Przygotowanie zawodowe dorosłych odbywa się w miejscu pracy, na podstawie umowy w sprawie realizacji przygotowania zawodowego dorosłych, zawartej między Powiatowym Urzędem Pracy w Policach  a pracodawcą i ewentualnie instytucją szkoleniową.

Na czas realizacji programu pracodawca wyznacza opiekuna uczestnika przygotowania zawodowego dorosłych.

Od opiekuna uczestnika praktycznej nauki zawodu dorosłych wymaga się posiadania kwalifikacji instruktorów praktycznej nauki zawodu, określonych w przepisach dotyczących praktycznej nauki zawodu.

Od opiekuna uczestnika przyuczenia do pracy dorosłych wymaga się co najmniej:

• wykształcenia średniego,
• 2 -3 letniego stażu pracy w zawodzie obejmującym zadania zawodowe, do realizacji których wymagane są umiejętności zdobywane w trakcie przyuczenia 
• rocznego doświadczenia w wykonywaniu zadań z zakresu nadzoru nad pracownikami, stażystami lub praktykantami.

Wymiar czasu odbywania przygotowania zawodowego dorosłych nie może przekraczać 8 godzin zegarowych dziennie i 40 godzin zegarowych tygodniowo.

Nabywanie umiejętności praktycznych obejmuje co najmniej 80% czasu realizacji całego programu przygotowania zawodowego dorosłych i realizowane jest u pracodawcy. Pozostałe 20% czasu to nauka teorii. Pracodawca zapewnia warunki umożliwiające zdobywanie wiedzy teoretycznej prowadząc kształcenie teoretyczne bezpośrednio u siebie lub kierując uczestnika do instytucji szkoleniowej wskazanej przez starostę. W przypadku gdy kształcenie teoretyczne realizuje instytucja szkoleniowa pracodawca jest obowiązany udzielić uczestnikowi przygotowania zawodowego dorosłych czasu wolnego na uczestnictwo w zajęciach w wymiarze przewidzianym programem.

Prawa i obowiązki uczestnika przygotowania zawodowego dorosłych

Osobie odbywającej przygotowanie zawodowe dorosłych przysługuje:

• stypendium w wysokości 120% zasiłku dla osób bezrobotnych, o którym mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy miesięcznie. Pełny wymiar stypendium przysługuje za uczestnictwo w przygotowaniu zawodowym dorosłych obejmującym nie mniej niż 150 godzin zegarowych zajęć miesięcznie. W przypadku niższego miesięcznego wymiaru godzin przygotowania zawodowego dorosłych wysokość stypendium ustala się proporcjonalnie do faktycznie odbytej przez skierowanego liczby godzin tego przygotowania. Za okres, za który przysługuje stypendium, zasiłek nie przysługuje. Okres pobierania zasiłku dla bezrobotnych ulega skróceniu o okres odbywania przygotowania. Uczestnik zachowuje prawo do stypendium za okres udokumentowanej niezdolności do pracy (zaświadczenie lekarskie na druku ZUS ZLA), przypadający w okresie odbywania przygotowania zawodowego dorosłych. Za okres nieusprawiedliwionych nieobecności uczestnika przygotowania zawodowego dorosłych stypendium nie przysługuje, Od stypendium odprowadzane są składki na ubezpieczenie emerytalne, rentowe i wypadkowe,
• dni wolne w wymiarze 2 dni za każde 30 dni kalendarzowych odbywania przygotowania zawodowego dorosłych (za dni wolne przysługuje stypendium),
• Urząd może sfinansować koszty przejazdu do miejsca odbywania przygotowania zawodowego dorosłych, a w przypadku gdy przygotowanie zawodowe dorosłych odbywa się w miejscowości innej, niż miejsce zamieszkania, także koszty zakwaterowania i wyżywienia.
• osobom samotnie wychowującym co najmniej jedno dziecko do 7 roku życia Urząd może, po udokumentowaniu poniesionych kosztów, refundować koszty opieki nad dzieckiem w wysokości uzgodnionej, nie wyższej jednak niż połowa zasiłku dla bezrobotnych, o których mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy na każde dziecko, przez okres odbywania przygotowania zawodowego dorosłych.

Obowiązki uczestnika przygotowania zawodowego dorosłych:

• bierze udział w zajęciach przewidzianych programem;
• stosuje się do rozkładu czasu pracy i regulaminu pracy obowiązującego u pracodawcy;
• stosuje się do planu nauczania i regulaminów obowiązujących w instytucji szkoleniowej;
• przystępuje do sprawdzianów okresowych oraz egzaminów przewidzianych po zakończeniu programu przygotowania zawodowego dorosłych;
• przedkłada staroście ankietę z oceną przebiegu przygotowania zawodowego dorosłych;
• przedkłąda  w Urzędzie Pracy  oraz pracodawcy po zakończeniu przygotowania zawodowego dorosłych dokument potwierdzający uzyskane kwalifikacje.

Uczestnik przygotowania zawodowego dorosłych, który z własnej winy przerwał program tego przygotowania lub nie przystąpił do egzaminu kwalifikacyjnego, czeladniczego lub egzaminu sprawdzającego jest obowiązany do zwrotu kosztów tego przygotowania poniesionych z Funduszu Pracy, z wyjątkiem sytuacji, gdy powodem przerwania programu tego przygotowania lub nieprzystąpienia do egzaminu kwalifikacyjnego, czeladniczego lub egzaminu sprawdzającego było podjęcie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej.

Uczestnik przygotowania zawodowego dorosłych, który z własnej winy przerwał program tego przygotowania, nie przystąpił do egzaminu, może być ponownie zarejestrowany w powiatowym urzędzie pracy, nie wcześniej niż po upływie 6 miesięcy od dnia przerwania programu lub nieprzystąpienia do egzaminu.

W przypadku, gdy uczestnik przygotowania zawodowego dorosłych nie złożył z wynikiem pozytywnym egzaminu, koszty ponownego przystąpienia do egzaminu kwalifikacyjnego, czeladniczego lub sprawdzającego nie mogą być finansowane z Funduszu Pracy.

Podstawa prawna:
1. Ustawa z dnia 20 kwietani 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U.z 2008r. Nr 69, poz. 415 z późn. zm.)
2. Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki społecznej 7 kwietnia 2009 r. w sprawie przygotowania zawodowego dorosłych ( Dz.U. Nr 61, poz.502)

3. Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 12 października 2005 r. w sprawie egzaminów na czeladnika i mistrza w zawodzie, przeprowadzanych przez komisje egzaminacyjne izb rzemieślniczych( Dz.U.Nr 215 poz.1820)
4. Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 1 lipca 2002r. w sprawie praktycznej nauki zawodu (Dz.U. z 2002r. Nr 113, poz. 988ze zm.)